Ijapa (Tortoise) and Erin (Elephant) Yoruba

Ní àkókò pípẹ́ sẹ́yìn, ayé yàtọ̀ gan-an. Ẹ̀dá ènìyàn àti ẹranko ní ohun púpọ̀ lójú kan, wọ́n ń gbé lẹ́gbẹ̀ẹ́ ara wọn, wọ́n ń sọ èdè kan náà, wọ́n sì ń hùwà kan náà. Àwọn ẹranko kan, bíi ijapa (tortoise), ní agbára àrà ọ̀tọ̀ tí ara wọn àti ti ọpọlọ.

Ní ìlú tí ó jìnnà, ní ìlú Jakọta, ọba kan ń gbé ní ìjọba ènìyàn. Ọba yìí ń ṣàkóso pẹ̀lú ayọ̀ àti àlàáfíà lórí àwọn ènìyàn rẹ̀ tí wọ́n nífẹ̀ẹ́ rẹ̀ tí wọ́n sì ń bọ̀wọ̀ fún un. Ohun gbogbo ló pọ̀ lọ́wọ́ wọn – bíi owó, oúnjẹ, àti ọjà ayé. Ní ìjọba ẹranko, kìnnìún kan tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Kiniun ni wọ́n ṣẹ̀ṣẹ̀ yàn gẹ́gẹ́ bí aṣáájú, èyí tí kò dùn mọ́ erin ńlá kan tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Erin.

“Èmi tóbi, èmi sì le ní agbára ju Kiniun lọ. Kí ló dé tí wọn kò fi mí ṣe ọba? Dájúdájú, èmi lè dáàbò bo àwọn ẹranko yòókù ju bí Kiniun ti lè ṣe rí?” Erin ń ṣàròyé kíkoro. “Gbogbo ohun tí mo ní láti ṣe ni kí n tẹ ohun kan tàbí ẹnì kan mọ́lẹ̀ pẹ̀lú ẹsẹ̀ ńlá mi, yóò sì fọ́ wọ́n pátápátá. Ẹ wo ihun mi! Ẹ wo bí ó ti wúwo tó! Mo lè gbé e sókè, kí n sì dojúkọ gbogbo nǹkan àti gbogbo ènìyàn”

Erin jẹ́ onígbéra-ẹni-ní-ga gan-an nítorí ó rò pé ìtóbi àti agbára ló ṣe pàtàkì.

“Kí ló dé tí mi ò fi máa fi ẹsẹ̀ mi àti ihun mi dá ìṣòro sílẹ̀ fún àwọn ènìyàn kí n sì wo bí mo ṣe lè bọ́ lọ́wọ́ wọn? Nígbà náà ni èmi yóò fi hàn Kiniun àti àwọn ẹranko yòókù bí mo ṣe le ní agbára. Dájúdájú, agbára mi ju ti Kiniun lọ!”

Láti fi mọ́ àríyànjiyàn rẹ̀ múlẹ̀, erin pinnu láti jagun sí àwọn oko àwọn ènìyàn nígbà tí kò sí ẹnì kankan níbẹ̀. Ó tẹ àwọn irè oko àti irúgbìn, ẹ̀fọ́, èso àti ewéko mọ́lẹ̀, ó fà wọ́n tu, ó sì ń jẹ wọ́n bí ó bá ti wù ú. Ó fi ìbínú ta koríko ní pápá, ó dojúkọ wọn. Ó pa igi àti ọ̀pá lulẹ̀ pẹ̀lú ihun rẹ̀, inú sì ń dùn ún gan-an láti ṣe bẹ́ẹ̀.

Láìpẹ́ àwọn ènìyàn bẹ̀rẹ̀ sí í rí ìparun àti ìpàdánù tí wọn kò rí irú rẹ̀ láéláé, ìbànújẹ́ sì wọ́ wọn gan-an – pàápàá jù lọ nítorí wọn kò mọ ẹni tàbí ohun tó ń fa gbogbo ìparun àti ìpàdánù wọ̀nyí.

“Kí ló ń ṣẹlẹ̀? Kí ló ń ṣẹlẹ̀ sí wa?” ọba máa ń ṣe kàyéfì nígbàkùúgbà tí wọ́n bá mú ẹ̀dùn wá fún un. “A gbọ́dọ̀ wá ojútùú ìṣòro yìí. N kò lè jẹ́ kí àwọn ènìyàn mi àti ilẹ̀ mi di ahoro. Mo gbọ́dọ̀ pe àwọn olùdámọ̀ràn mi ní ìpàdé kíá láti ṣàwárí ohun tàbí ẹni tí ń fa àwọn ìṣòro náà, àti bí a ṣe lè fòpin sí wọn.

“Mo gbọ́dọ̀ ní agbára tí mo bá lè fa gbogbo ìṣòro wọ̀nyí fún àwọn ènìyàn, tí wọn kò sì lè ṣe nǹkan kan nípa rẹ̀,” Erin fi ẹ̀tán-ẹ̀gàn, ó mọ iṣẹ́ rẹ̀ dáadáa lórí àwọn ènìyàn.

Lẹ́yìn ọ̀pọ̀ ìpàdé pẹ̀lú àwọn olùdámọ̀ràn rẹ̀ ni ọba ṣe mọ òtítọ́.

“Mo rí erin ńlá kan lórí oko mi lánàá, ó ń jẹ irè oko mi, ó ń fọ́n wọn, ó ń ta koríko mi… ” ọ̀kan lára àwọn olùdámọ̀ràn rẹ̀ sọ, “láti ọ̀nà jíjìn, ṣe ni mọ̀,” ó fi kún un kíá.

“Mi ò fẹ́ sún mọ́ ọn nítorí ewu tó wà… Erin yìí tóbi gan-an…” ó tẹ̀síwájú lọ́nà ìra-ọ̀rọ̀.

“Mo rí i bí ó ṣe pa ọ̀pá kan lulẹ̀ pẹ̀lú ihun rẹ̀ ní oko ẹnì kan lójó kan, mo sì farapamọ̀ kíákíá fún ìbàlẹ̀ bó bá gbéra kọlù mí!” olùdámọ̀ràn mìíràn fi ara rẹ̀ sí.

“Mo rí i. Nítorí náà, ìyí ni ohun tí ń ṣẹlẹ̀?” ọba sọ, ó ní ìtùnú nígbà tí ó ṣàwárí orísun ìṣòro wọn.

“Mo lóye ìbẹ̀rù yín. Ní báyìí tí a ti mọ ẹni tó jẹ́ ọ̀tá wa, kí la ṣe nípa rẹ̀ – nípa erin yìí?” ó béèrè. “A kò lè jẹ́ kí ó lé wa di ahoro,” ó fi kún un.

Ó ronú lórí gbogbo rẹ̀ fún ìgbà díẹ̀, ó sì yọ̀ǹda ara rẹ̀ díẹ̀.

“Ohun gbogbo kò ṣègbé! Gbogbo ohun tí a ní láti ṣe ni kí a pe àwọn ọdẹ tó dára jù lọ ní ilẹ̀ wa láti mú ẹranko yìí,” ó tẹ̀síwájú, ó sì bẹ̀rẹ̀ sí í darúkọ àwọn kan lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ – àwọn ọdẹ tí wọ́n jẹ́ ògbólógbòó ní iṣẹ́ wọn.

Bí ìpàdé náà ṣe parí, ọba pè àwọn ọdẹ rẹ̀ méje tó dára jù lọ sí ìpàdé mìíràn láti jíròrọn onírúurú ọ̀nà tí wọ́n lè gbà mú erin náà.

“A kò fẹ́ kí àjálù dé bá wa, àbí bẹ́ẹ̀ kọ́…? Ẹ̀yin jẹ́ ọdẹ méje tó dára jù lọ ní ilẹ̀ wa. Mo ní ìdánilójú pé ẹ lè mú erin náà láàárín ọ̀sẹ̀ kan – tàbí ẹ kò lè?” ó ṣe ìdàlẹ̀, ó rántí bí ìbẹ̀rù ti kó àwọn olùdámọ̀ràn rẹ̀ nígbà tí wọ́n ń sọ̀rọ̀ nípa erin náà ní ìpàdé tó kọjá.

“Nísinsín yìí, ẹ ó ṣe bá a lọ?” ó tẹ̀síwájú, ìbẹ̀rù sì wọ́ ọ lójijì.

“Ẹ gbára wa lé mi pé àwa yóò wá ọ̀nà láti pa erin náà láàárín ọ̀sẹ̀ kan, Kabiyesi*,” ọdẹ àgbàlagbà kan fi ìgbéraga sọ ọ́ lọ́nà ìgboyà àti ìtùnú, bó tilẹ̀ jẹ́ pé ní inú ọkàn rẹ̀, bí àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀, ó mọ̀ pé iṣẹ́ tí kò ṣeéṣe ni, àyàfi bí ẹnì kan bá fẹ́ kú. Kò fẹ́ jẹ́wọ́ rẹ̀ fún ọba tí ó rò pé agbára wọn tóbi tó.

“Mo dúpẹ́. Mo mọ̀ pé mo lè gbára yín lé” ọba dáhùn bó tilẹ̀ jẹ́ pé àwọn ọdẹ kò tí ì dahùn ìbéèrè rẹ̀ nípa bí wọn yóò ṣe pa erin náà. “Kò ṣe pàtàkì kí n béèrè lọ́wọ́ wọn. Ògbólógbòó ọdẹ ni wọ́n lẹ́yìn-ọ̀fọ̀ – méje tó dára jù lọ ní ilẹ̀ wa” ó yí ara rẹ̀ lénu.

Ọ̀sẹ̀ kan kọjá, wọn kò tí ì mú Erin. Inú kò dùn mọ ọba, ó sì pe àwọn ọdẹ méje náà sí ìpàdé mìíràn, ó sì béèrè pé:

“Kí ló dé tí ẹ kò tí ì mú erin náà ní báyìí, bí ẹ ṣe ṣèlérí?”

Àwọn ọdẹ tí wọ́n mọ̀ láti ìgbà pípẹ́ pé mímú erin yìí jẹ́ iṣẹ́ tí ó le, tí ó sì léwu, ṣùgbọ́n tí wọn kò fẹ́ jẹ́wọ́, wọ́n wojú ara wọn, wọ́n ń ronú bí wọn yóò ṣe dá ọba lóhùn.

“Bóyá kí a kan darúkọ àwọn ọ̀nà tí a ti ń gbà pa ẹranko: ẹ̀gẹ̀, okùn, ọfà, ìbọn, ọ̀kọ̀, ajá ọdẹ, àti bẹ̀bẹ̀ lọ, kí a sì ṣàlàyé ìdí tí wọn kò fi lè ṣiṣẹ́ lórí ẹranko yìí, kí ọba lè rò pé a ń ṣàríwísí ọ̀ràn náà dáadáa, àìpẹ́ a ó wá ojútùú,” àwọn kan ń ronú bẹ́ẹ̀.

Ọ̀kan lára àwọn ọdẹ kọ́ ọ̀fun rẹ̀.

“Bí o ṣe mọ̀, Kabiyesi, erin kì í ṣe ẹranko tí a lè fi ẹ̀gẹ̀ mú; ó tóbi ju bẹ́ẹ̀ lọ,” ó ní.

“A kò lè pa á pẹ̀lú ọfà àti ààtàn bẹ́ẹ̀ pẹ̀lú,” ọdẹ mìíràn fi ara rẹ̀ sí.

“Sísún mọ́ ọn láti gbé ọ̀kọ̀ tàbí yìnbọn pa á lè lewu,” ọdẹ mìíràn tún fi kún un. Ní àkókò yìí, gbogbo wọn bẹ̀rẹ̀ sí í ní ìrọ̀rùn láti sọ̀rọ̀.

“Kò ní ṣe nǹkan kan láti fi àwọn ajá ọdẹ gbé ogun sí i…” ọ̀kan nínú àwọn ọdẹ tó ṣẹ́kù sọ.

“Tàbí kí a fi okùn ju sí i,” ẹlòmíràn fi kún un.

“Ó tó!” ọba pàṣẹ, ó fò sókè láti orí ìtẹ́ rẹ̀. “Ẹ dá mi sílẹ̀ lórí àwọn ẹ̀kúnrẹ́rẹ́ rẹ̀.” Ó ṣe kedere pé àwọn ọdẹ kò ṣe nǹkan kan nípa mímú erin náà nítorí ìbẹ̀rù, wọ́n sì ń bò wọ́n. Inú kò dùn mọ ọba rárá nítorí ó rò pé wọ́n tàn án jẹ. Òtítọ́ ni kí wọ́n ti sọ fún un láti ìbẹ̀rẹ̀.

“Ẹ lè lọ!” ó sọ, ó lé wọn jáde.

Lẹ́yìn tí àwọn ọdẹ lọ, ọba ṣe àgbéyẹ̀wò ọ̀ràn náà.

“Mo gbọ́dọ̀ wá ojútùú ìṣòro yìí. Ní àkókò yìí, èmi yóò pe gbogbo ènìyàn – ọkùnrin àti obìnrin, àgbà àti ọ̀dọ́, ní ilẹ̀ wa, sí ìpàdé, èmi yóò sì sọ gbogbo ohun tí ń ṣẹlẹ̀ fún wọn, bóyá lọ́nà kan a ó wá ìdáhùn tí a nílò,” ó yí ara rẹ̀ lénu. Rírú ìgbésẹ̀ bẹ́ẹ̀ kì í ṣe àṣà tuntun láàárín àwọn ọba ní àkókò yẹn.

Ọba rán oníṣẹ́ rẹ̀ tó máa lọ káàkiri ìlú, tí ń lu agogo, tí ń sọ pé:

“A pè gbogbo yín sí ìpàdé ní ọjà Ọba ní ọ̀la. Ẹ rí i pé gbogbo yín wá,” ó kede, ó darúkọ àkókò náà.

Nígbà tí gbogbo ènìyàn kóra jọ sí ọjà Ọba ní ọjọ́ kejì, ọba bá wọn sọ̀rọ̀:

“Àwọn ènìyàn mi, mo dúpẹ́ lọ́wọ́ yín fún ìfẹ́ tí ẹ ní fún mi, fún ìtìlẹyìn yín àti fún ìgbẹ́kẹ̀lé yín nínú mi. Èmi kò ní jẹ̀ yín lọ́lẹ̀. Mo nílò ìfọwọ́sowọ́pọ̀ yín lórí ọ̀ràn kan tó ṣe pàtàkì nínú ọkàn mi.”

Lẹ́yìn náà, ó bẹ̀rẹ̀ sí í ròyìn ohun tí ń ṣẹlẹ̀.

“Ẹnikẹ́ni tí ó bá ṣèrànwọ́ fún wa láti mú erin náà, bí ó ti wù kí ó kú tàbí kí ó wà láàyè, a ó kó ọ̀pọ̀ ẹ̀bùn àti owó sí i lórí!” ó fi kún un.

Gbogbo ènìyàn wọn wo ara wọn. Àwọn kan fẹ́ sọ̀rọ̀ ṣùgbọ́n níkẹyìn, kò ẹnì kan sọ nǹkan kan.

“Ta ni yóò gbójúgboyà súnmọ́ erin nígbà tí àwọn ọdẹ tó dára jù lọ ní ilẹ̀ kò lè ṣe bẹ́ẹ̀? Ṣé ó yẹ kí ẹnì kan fi ẹ̀mí rẹ̀ wéwu bó tilẹ̀ jẹ́ pé ẹ̀san náà wúni lọ́kàn?” bíi pé gbogbo wọn ń ronú bẹ́ẹ̀.

Nísinsín yìí, ijapa kan, Ijapa, wà ní ìpàdé náà – Ijapa tí ń gbé ara rẹ̀ là pẹ̀lú àrékérekè, ìwà ipá àti ẹ̀tàn, tí ń ṣogo pé òun lè yanjú ìṣòro èyíkéyìí.

Ijapa ti wá gbé sí Jakọta, ó ti kún fún ìtìjú àti koro, láì jẹ́ kí ẹnì kankan mọ̀ – pàápàá jù lọ aya rẹ̀ tí wọ́n pínyà, Yannibo – lẹ́yìn tí ó kópa nínú ìjà ọjà ní Ọffala láàárín àwọn méjì mìíràn tí ó yọrí sí pípàdánù apá òkè imú rẹ̀. Ìyí ni ìkẹyìn nítorí àwọn ìṣòro mìíràn tí ó ṣe ti fi ìla sí ikarahun rẹ̀, ó sọ ikùn rẹ̀ di òfo, tí kò sì ní irun kankan ní orí rẹ̀ mọ́!

“Dájúdájú, èmi lè wá nǹkan kan,” ó ń wí fún ara rẹ̀ ní àkókò yìí.

“Kabiyesi, èmi yóò wá ojútùú,” Ijapa bá ọba sọ̀rọ̀, ó dobálẹ̀ fún un. Gbogbo ènìyàn rẹ́rìn-ín àyàfi ọba tí ó ṣetán láti fetí sí ohunkóhun, tí ó sì tán láti gbìyànjú ohunkóhun nítorí àwọn ènìyàn rẹ̀.

“Kí ni ẹ̀dá yìí, nínú gbogbo ẹ̀dá, rò pé òun lè wá?” ọ̀pọ̀ wọn ń ṣe kàyéfì.

Ọba kọ̀rí fún Ijapa.

“Ijapa àti ẹnikẹ́ni mìíràn tí ó bá ní àwọn ojútùú, ó gbọ́dọ̀ wá bá mi rí kíá bí ó bá ṣe lè ṣe,” ó sọ, ó pari ìpàdé náà. “Ẹ jẹ́ kí n kìlọ̀ fún gbogbo yín. Ẹnikẹ́ni tí ó bá ṣèlérí tí kò lè mú u ṣẹ, a ó jẹ ẹ́ níyà gidigidi,” ó fi kún un, ó rántí bí àwọn ọdẹ rẹ̀ tó dára jù lọ ṣe jẹ́ un ní àìrètí.

Lẹ́yìn ìpàdé náà, Ijapa ṣe àgbéyẹ̀wò àwọn ọ̀ràn. Nínú ọkàn rẹ̀, èrò kan bẹ̀rẹ̀ sí í dàgbà. Ó mọ ohun tí ń lọ ní ìjọba ènìyàn… Ó mọ ohun tí ń lọ ní ìjọba ẹranko pẹ̀lú – ìdí tí Erin fi ń hùwà bíi ti rẹ̀…

“Àmọ̀ ọ!” ó sọ fún ara rẹ̀, ó fi ọwọ́ pátẹ́wọ́ rẹ̀ lu iwájú orí rẹ̀ nígbà tí èrò náà ṣe ṣókùnkùn sí orí rẹ̀.

Ní òwúrọ̀ ọjọ́ kejì, Ijapa lọ sí ààfin.

“Kabiyesi!” ó sọ fún ọba, ó dobálẹ̀ lórí ilẹ̀. “Èmi yóò mú Erin wá sí ìlú láàárín ọjọ́ méje.”

“Ẹ jẹ́ kí n rán an létí láti ronú dáadáa nípa ìyà tó ń bọ fún àwọn tí wọ́n sọ̀rọ̀ òdodo, Ijapa. Àwọn ọdẹ ògbólógbòó kò lè wá ojútùú, báwo ni ìwọ tí o kò mọ nǹkan kan nípa ọdẹ yóò ṣe lè ṣe bẹ́ẹ̀?”

“Kabiyesi! Èmi lè má ní ọgbọ́n ọdẹ, ṣùgbọ́n mo ní ìgbàgbọ́ pé mo ní ọgbọ́n. Níwọ̀n bí o ti lè ṣe nǹkan kan tàbí méjì tí mo nílò rẹ̀ lọ́wọ́ rẹ, ẹ̀yin yóò yà.”

“Kí ni nǹkan tí o nílò lọ́wọ́ mi?” ọba béèrè.

“Ni akọkọ, Kabiyesi, mo nílò oyin díẹ̀ àti ẹ̀wà díẹ̀,” Ijapa sọ, ó darúkọ ìwọ̀n tí ó nílò fún nǹkan méjèèjì.

“Iyẹn rọrùn,” ọba dáhùn.

“Ni ẹ̀kẹjọ, mo fẹ́ kí wọ́n gbẹ́ ihò ńlá kan tí ó jìn láàárín ọjọ́ méje ní àárín ìlú – ní ọjà Ọba – kí wọ́n sì bo ó pátápátá pẹ̀lú àwọn ẹni tí wọ́n lẹ́wà tí wọ́n sì ní àwọ̀ rẹ̀rẹ̀, láì fi ìdí kankan hàn pé ihò wà. Kí wọ́n gbé ìtẹ́ ọba kan, tí wọ́n fi aṣọ siliki àti fílífítì tí ó ní ìyebíye, tí wọ́n sì fi wúrà darí dání, lé e lórí àwọn ẹni náà. “Ìparí-ọba” yóò wáyé, àti ní “Ọjọ́ Ìparí-ọba náà”, mo fẹ́ kí àwọn ọdẹ tí wọ́n ní ohun ìjà wà ní àgọ́ ṣùgbọ́n kí wọ́n farasin,” Ijapa tẹ̀síwájú.

“Ìparí-ọba!” ọba kígbe, ó ń ronú ibi tí gbogbo èyí ń lọ.

“Ni ẹ̀kẹta, mo fẹ́ kí wọ́n ṣe ọ̀ṣọ́ ìlú náà. Bí àpẹẹrẹ, ọ̀nà tí ó ní igi lẹ́gbẹ̀ẹ́ tí ń lọ láti ẹnubodè dé ọjà Ọba, àti ẹnubodè fúnra rẹ̀, ni a lè fi òdòdó, ewéko, àwọn igi ọ̀pẹ, àti ewé idan, ṣe ọ̀ṣọ́.”

Ọba kọ̀rí.

“Ni ẹ̀kẹrin, mo fẹ́ kí àwọn akọrin – onílù, olúfèfè, olúfèrè, olúfèdudu, àti bẹ̀bẹ̀ lọ – máa bá mi lọ láti mú Erin wá sí ìlú.”

Ọba tún kọ̀rí, ó bẹ̀rẹ̀ sí í lóye ohun tí Ijapa ní lọ́kàn, ó sì ń yà á lẹ́nu.

“Níkẹyìn, ní ‘Ọjọ́ Ìparí-ọba’, mo fẹ́ kí gbogbo ènìyàn ní ìlú – àgbà àti ọ̀dọ́ – dúró sí apá òsì àti apá ọ̀tún ọ̀nà tí ó ní igi lẹ́gbẹ̀ẹ́ – láti ẹnubodè títí dé ọjà Ọba, ibi tí ìtẹ́ yóò wà. Kí wọ́n wọ aṣọ lẹ́wà, kí olúkúlùkù sì di àsíá kan tí wọ́n fi igi ọ̀pẹ ṣe músẹ̀.”

“Èmi yóò mú Erin wá sí ìlú, ní kété tí a bá dé, mo fẹ́ kí gbogbo ènìyàn kí a káàbọ̀ – kí wọ́n máa yọ̀, kí wọ́n máa ṣeré, kí wọ́n hùwà gẹ́gẹ́ bí wọn yóò ti hù lójú ‘Ọjọ́ Ìparí-ọba’ gidi.”

“Ó dára, mo gbogbo àwọn àbá rẹ,” ọba dáhùn, ó ń ronú bóyá ohun tí ó gbà pé Ijapa ní lọ́kàn lè ṣe ṣẹ.

“Àwọn ìránṣẹ́ mi yóò kó ẹ̀wà àti oyin náà wá sí ilé rẹ láìpẹ́. A ó tún ṣe àwọn nǹkan mìíràn tí o béèrè. Ṣé ohun mìíràn wà?”

“Àh! Bóyá o lè ṣe àwọn aṣọ ẹlẹ́wà, tí wọ́n ní àwọ̀ púpọ̀, pẹ̀lú fìlà kan, fún Erin – ẹ̀wù ọba.” Ijapa béèrè lọ́wọ́ ọba.

“Ó dára, Ijapa. A ó kó aṣọ náà wá fún ọ ní ìrọ̀lẹ́ ọ̀la.”

Ní kété tí Ijapa lọ, ọba rán àwọn ìránṣẹ́ rẹ̀ láti ra oyin náà àti ẹ̀wà, kí wọ́n sì kó wọn lọ sí Ijapa. Ó tún pàṣẹ pé kí wọ́n ṣe aṣọ àti fìlà náà, kí àwọn aránṣọ rẹ̀ sì kó wọn lọ sí Ijapa ní ọjọ́ kejì.

Ní òwúrọ̀ kùtùkùtù ọjọ́ kejì, Ijapa dín àkàrà kan ní àwọn bọ́ọ̀lù kéékèèké, ó fi bo inú oyin, ó wọṣọ, ó sì forí sí igbó, ó gbé àkàrà náà lọ – ó ń wá Erin. Ó rìn, ó sì ń rìn títí ó fi rí Erin ní ọ̀nà jíjìn, ó ń sinmi lábẹ́ òjìji igi ńlá kan.

Bí Ijapa ṣe ń súnmọ́ ọn, ó bẹ̀rẹ̀ sí í fi oríki rẹ̀ kùn un; ó yí ara rẹ̀ lórí ilẹ̀, ó ń ju “Kabiyesi!” síbẹ̀ àti síbẹ̀, pẹ̀lú ọ̀wọ̀.

Erin, tí ìyàlẹnu gbá, ó wáyè kiri lọ́wọ́ bóyá Ijapa ń bá ẹlòmíràn sọ̀rọ̀.

“Kabiyesi! Èmi?” Erin ṣe kàyéfì.

Bí ó ṣe ń fetí sí ohun tí Ijapa ń sọ, ìyàlẹnu rẹ̀ pọ̀ sí i – pé òun, Erin, tóbi kìí ṣe láàárín ẹranko nìkan, ṣùgbọ́n láàárín ènìyàn pẹ̀lú, pé ẹgbẹ́ méjèèjì mọ̀ ọ́n gẹ́gẹ́ bí ọba wọn – pé wọn yóò dé Erin adé nítorí ọba tí ó wà lọ́wọ́ ṣẹ̀ṣẹ̀ kú – pé àwọn ènìyàn ní kí ó kó àkàrà wá fún wọn…

“Kò ṣeéṣe! Ó gbọ́dọ̀ jẹ́ àlá. Ìbínú tí mo ní sí Kiniun ni ń mú kí ọkàn mi ṣeré ìdẹ̀wò. Inú bí mi pé wọn kò dá mi ṣe ọba ẹranko, ṣùgbọ́n mi ò sọ pé mo fẹ́ jẹ ọba ènìyàn!” ó ronú, ó sì ń yà.

Ṣùgbọ́n kò lè jẹ́ àlá, nítorí Ijapa ń sọ nǹkan kan nípa àkàrà pẹ̀lú, ó ń ju díẹ̀ sí Erin, ẹni tí ó ń jẹ àkàrà náà ní àyọ̀.

“ọjú kan,” Erin dá Ijapa dúró ní ibi tí ó ń lọ, ó fi ọwọ́ kan Ijapa lẹ́ẹ̀kan náà láti rí i pé Ijapa jẹ́ ẹran-ara àti ẹ̀jẹ̀.

“Kí ni o ń wí?” ó fẹ́ mọ̀.

Ijapa fún Erin ní àkàrà díẹ̀ sí i, èyí tí Erin rí i pé ó dùn, tí kò sì lè kojú rẹ̀. Ifẹ́ erin sí oúnjẹ aládùn – pàápàá jù lọ oúnjẹ tí wọ́n fi oyin sè – jẹ́ ohun tí gbogbo ènìyàn mọ̀.

“Bí o ṣe mọ̀, àwọn ènìyàn ti ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìṣòro – wọ́n ti jìyà púpọ̀ nínú oko wọn. Láìdára, ọba wọn tí ó nífẹ̀ẹ́ wọn tí ó sì ń bìkítà fún wọn kú lánàá; ó kú nítorí ìbànújẹ́ nítorí kò lè yanjú àwọn ìṣòro wọn, ó sì ń bẹ̀rù pé ìjọba rẹ̀ yóò di ahoro,” Ijapa sọ. Lẹ́yìn náà, ó ṣàkíyèsí ìyàlẹnu lójú Erin. Erin ń ronú bẹ́ẹ̀:

“Báwo ni wọn yóò ṣe fẹ́ mí gẹ́gẹ́ bí ọba wọn nígbà tí èmi ló ń ṣèdí gbogbo ìṣòro wọn?”

Ijapa yára tẹ̀síwájú:

“Wọn mọ̀ pé iṣẹ́ ọ̀tá kan tàbí àwọn ọ̀tá ni èyí, ṣùgbọ́n wọn ò mọ ẹni tí ọ̀tá náà jẹ́ tàbí àwọn tí wọ́n jẹ́,” ó parọ́.

“Òtítọ́ ni mo gbọ́dọ̀ wí. Kò sí ẹnì kankan tí ó rí mi lókun,” Erin ronú, kò mọ̀ pé àwọn kan ti rí i láti ọ̀nà jíjìn tí kò léwu.

“Nígbà tí ọ̀rẹ́ tímọ́tímọ́ kan sọ fún mi pé ọba ń kú,” Ijapa tẹ̀síwájú, “àti pé ó ní ìwọ ló ṣe pàtàkì lọ́kàn rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí arọ́pò rẹ̀ – ẹnì kan tó ní agbára tó sì le – mo lọ sí ààfin lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀, mo sì fi ara mi ràn wọ́n lọ́wọ́.

‘Inú mi dùn pé o wá, Ijapa’, ọba wí fún mi. ‘Ìwọ lẹni tí ó yẹ ju lọ láti rán lọ sí Erin. Mo fẹ́ kí ó jẹ ọba àwọn ènìyàn, kí wọ́n sì dé adé fún un ní ọjọ́ méje òní.’

‘Bí iṣẹ́ ìfẹ́ àwọn ènìyàn mi àti tèmi, kó àkàrà aládùn yìí, tí wọ́n sọ fún mi pé ó nífẹ̀ẹ́ rẹ̀ gan-an, lọ fún un. Mo tún pàṣẹ pé kí wọn ṣe àwọn aṣọ ẹlẹ́wà àti fìlà kan fún un fún ìparí-ọba rẹ̀. Lọ sọ gbogbo ohun tí mo ń wí fún un’,” Ijapa pari.

Inú dùn Erin gan-an sí ìròyìn náà, ó sì béèrè àkàrà díẹ̀ sí i lọ́wọ́ Ijapa.

“Bí o bá gbà láti jẹ ọba wọn, kò ní sí ààlà sí àkàrà tí ìwọ yóò máa jẹ lójoojúmọ́, Erin. Ronú nípa rẹ̀,” Ijapa tẹ̀síwájú.

“Bẹ́ẹ̀ ni,” Erin ronú. “Báwo ni mo ṣe jẹ́ kí mo jowú Kiniun? Dájúdájú, mo sàn jù bí ọba àwọn ènìyàn lọ!”

Ṣùgbọ́n ní kété tí èrò yìí wọ ọkàn rẹ̀, àwọn iyèméjì bẹ̀rẹ̀ sí í dàá lẹ́nu.

“Báwo ni mo ṣe lè dáa lójú pé ìwọ kò parọ́ sí mi, Ijapa?” Erin béèrè. “Gbogbo wa mọ̀ pé a kò gbọ́dọ̀ gbà ọ́ lọ́kàn.”

“Kí ló dé tí mo fi máa parọ́? Ẹ wo ìtóbi rẹ – ronú nípa ohun tí o lè ṣe pẹ̀lú àwọn ẹsẹ̀ ńlá rẹ àti ihun wúwo rẹ. Ìwọ le tó, o sì ní agbára, o lè dáàbò bo àwọn ènìyàn…”

Ijapa tún fi ẹ̀tán-ẹ̀gàn rẹ̀ kùn un síwájú sí i; ó mọ bí Erin ṣe ní ìgbéraga tó.

“Òtítọ́ ni,” Erin ronú, ó bẹ̀rẹ̀ sí í yọ̀ǹda ara rẹ̀. Lẹ́yìn náà, èrò mìíràn kọlu ọkàn rẹ̀.

“Kò sí iyè méjì pé àwọn ènìyàn kò tí ì mú mi! Wọn kò lè bá mi jà nítorí wọ́n ń bẹ̀rù mi! Nítorí náà, mo gbọ́dọ̀ ní agbára ju gbogbo wọn lọ – dájúdájú, mo le, mo sì ní agbára ju Kiniun lọ, ẹni tí wọn kò fẹ́ gẹ́gẹ́ bí ọba! Ẹ wo bí mo ṣe ń fẹ́ jẹ ọba ẹranko, nígbà tí mo lè jẹ ọba ènìyàn!”

Bí ó tilẹ̀ rí bẹ́ẹ̀, ìbẹ̀rù kọlọkọlọ yìí ṣì ń kọlù ú.

“Bí mo bá le, tí mo sì ní agbára ju Kiniun lọ, kí ló dé tí àwọn ẹranko yòókù fi yàn án ju mi lọ?” ó béèrè lọ́wọ́ Ijapa.

“Kiniun, bí o ṣe mọ̀, ń jẹ ẹranko mìíràn, àwọn ẹranko wọ̀nyí ló ṣe jẹ́ ọba rẹ̀, wọ́n sì gbàgbọ́ pé ìwà ọlọ́ṣà yìí yóò já sí. Dájúdájú, ọba kò lè jẹ àwọn ọmọ abẹ́ rẹ̀. Ta ni yóò kù fún un láti ṣàkóso?”

Ijapa sọ èyí bí ẹni tí ó ń jà lọ́tẹ, nítorí ó mọ̀ dáadáa pé jíjẹ ọba kì yóò dá Erin dúró láti jẹ ẹranko mìíràn. Ṣùgbọ́n ìtura náà rọ Erin.

“Òtítọ́ ni,” Erin dáhùn, ó ń jẹ àkàrà aládùn díẹ̀ sí i tí Ijapa ń ju sí i.

“Ní òtítọ́, ìwọ ni àwọn ẹranko mìíràn mọ̀ gẹ́gẹ́ bí ọba nítorí ìtóbi rẹ. Wọ́n gbàgbọ́ pé o lè dáàbò bo wọn lọ́wọ́ àwọn ọ̀tá wọn ju bí Kiniun ṣe lè ṣe,” Ijapa fi kún un kíá.

Erin ronú nípa èyí fún ìgbà díẹ̀. Lẹ́yìn náà, ìbẹ̀rù kọlọkọlọ tún bẹ̀rẹ̀ sí í kọlù ú.

“Ijapa, ṣé ọba àti àwọn ènìyàn rẹ̀ ní ló rán ọ́ sí mi bí? Ṣé wọn ò lè wá ẹlòmíràn nínú ara wọn láti jẹ ọba wọn ju ẹranko lọ? Bí mo ṣe lè mọ̀ pé ìwọ kò gbé ìdẹ̀wọ kan kalẹ̀ fún mi – pé ìwọ ń gbìyànjú láti mú mi lọ síbi ikú? Kò sẹ́nì kan tí ó gbọ́ pé ẹranko ń ṣàkóso àwọn ènìyàn rí!” Erin sọ, ó sì dà bí ẹni pé ó ń bọ̀ sí i èrò rẹ̀.

“N kò ní nǹkan kan láti jèrè nínú pípa rọ́ sí ọ, ikú rẹ kò sì ní ṣe èmi láǹfààní. Gbogbo ohun tí mo ń ṣe fún ire rẹ ni,” Ijapa yára tù ú lọ́kàn.

“Ìwọ ni ọba tó ń kú ti yàn láti rọ́pò rẹ̀. Ṣé àkàrà yìí láti ọ̀dọ̀ wọn kò tó láti fi hàn bí wọn ṣe bọ̀wọ̀ fún ọ? Àkàrà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn oúnjẹ aládùn tí ìwọ yóò máa jẹ nígbà tí o bá di ọba,” ó fi kún un kíá nígbà tí ó rí ìdùnnú lójú Erin ní mímẹ̀nu àkàrà tí ó ń gbádùn rẹ̀ nígbà tí wọ́n ń sọ̀rọ̀.

“Yàtọ̀ síyẹn,” Ijapa tẹ̀síwájú, “Ìwọ kò ní ní ṣiṣẹ́ mọ́, tàbí kí o ṣe ìdààmú nípa ohunkóhun. Ìwọ yóò jẹ ọ̀gá, gbogbo ohun tí o bá fẹ́ yóò wà lọ́wọ́ rẹ: owó, ìránṣẹ́ – àní aya pàápàá! Ìwọ yóò lè ṣe ohunkóhun tí o bá wù ọ́, nígbà tí o bá sì wù ọ́. Ní ṣókí, ìwọ yóò gbádùn ìyókù ìgbésí ayé rẹ ní ilera àti inú dídùn! Kò sí ohun tí ó tún lè béèrè fún?”

Ijapa tẹ̀síwájú láti ṣàpèjúwe àwọn ìmúrasílẹ̀ tí ń dúró dè ìparí-ọba Erin (pẹ̀lú àwọn ìyánu), àti bí a ṣe máa mú Erin lọ sí ìlú nipasẹ̀ Ijapa àti àwọn aṣojú rẹ̀.

“Ẹ máa gbàgbé pé a ń ṣe àwọn aṣọ ẹlẹ́wà àti fìlà kan tí ó yẹ ọba bí a ti ń sọ̀rọ̀ yìí fún ìparí-ọba rẹ,” ó fi ayọ̀ kún un.

Ní gbígbọ́ gbogbo èyí, Erin kò nílò ìyípadà mọ́. Ní báyìí, ó ti wó lulẹ̀ pátápátá nínú gbogbo èrò náà.

“Ó dára. Mo ti fetí sí gbogbo ohun tí o sọ dáadáa. Jọ̀ọ́, dúpẹ́ lọ́wọ́ àwọn ènìyàn fún mi. Sọ fún wọn pé mo fi gbogbo ọkàn mi gba láti jẹ ọba wọn. Jẹ́ kí wọ́n tún ọjọ́ ìparí-ọba náà múlẹ̀, kí wọ́n sì jẹ́ kí mọ̀ láìpẹ́. Ó dágbó, mo dúpẹ́ Ijapa”.

Èyí ni bí Ijapa ṣe fi ẹ̀tán-ẹ̀gàn Erin gba ọ̀wọ̀ tí Erin fi tẹ́wọ́gbà. Ẹ̀tàn-ẹ̀gàn náà kó Erin lọ́kàn tóbẹ́ẹ̀ tí kò lè farada, ó sì bẹ̀rẹ̀ sí í sọ fún àwọn ẹranko mìíràn nípa ọ̀ràn náà ní ọ̀nà rẹ̀ sí ilé:

“Ẹ kérò? Èmi ni wọn yóò jẹ ọba àwọn ènìyàn!” ó fi ṣogo fún ẹgbẹ́ ẹranko kan tí ó pàdé lójú ọ̀nà.

“Èmi, Erin, tí ẹ̀yin kọ̀!”

“Ṣùgbọ́n Erin, o ò lè jẹ ọba àwọn ènìyàn,” ọ̀kan nínú àwọn ẹranko náà gba ọn nímọ̀ràn – inọki àgbàlagbà kan, Inọki.

“Ronú nípa rẹ̀… O mọ̀ bí Ijapa ṣe rí. Ó sábà máa ń hùwà ìkà. Ó ń tàn ọ́ jẹ,” Inọki ní àníyàn gan-an. Ní báyìí, ọ̀pọ̀ ẹranko yí Erin ká, wọ́n sì ti gbọ́ ohun tí ń ṣẹlẹ̀, àníyàn sì wọ́ wọn pẹ̀lú.

Erin dúró lójijì láti gbé ohun tí Inọki ṣẹ̀ṣẹ̀ wí yẹ̀ wò, ó fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ́wọ́ fún ara rẹ̀ pé bóyá ìgbéraga ń mú un lọ jù, pé ìjowú rẹ̀, ìbínú rẹ̀ àti ìgbéraga rẹ̀ ló ń dí i lójú láti rí òye.

Lẹ́yìn náà, èrò kan kọlù ú:

“Dájúdájú, Ijapa yóò bẹ̀rù láti ṣì mí lọ́nà, nítorí ó mọ̀ pé mo lè fọ́ ẹ̀dá bíi rẹ̀ wéwé – ikarahun àti gbogbo rẹ̀ – ní pápá ojú kan. Bẹ́ẹ̀ ni, ṣé kò ń rán mi létí ìtóbi mi, agbára mi, ipá mi? Bẹ́ẹ̀ ni, agbára mi pọ̀ – ó pọ̀ ju ti Kiniun lọ…” ó yí ara rẹ̀ lénu.

“Yàtọ̀ síyẹn, ṣé èyí kọ́ ni àǹfààní tí mo ń wá láti fi hàn wọ́n ní gbogbo rẹ̀ – láti fi hàn wọn bí wọ́n ṣe yẹ kí wọ́n máa bọ̀wọ̀ fún mi. ‘Bóyá ní báyìí, wọn yóò kabàmọ̀ pé wọn kò yàn mí gẹ́gẹ́ bí ọba wọn, wọn yóò sì bẹ̀bẹ̀ fún mi láti jẹ. Dájúdájú, èmi yóò kọ wọ́n…”

Ní báyìí, ìgbéraga ara rẹ̀ ti kó ọ lọ́kàn tóbẹ́ẹ̀ tí ìdáhùn rẹ̀ sí àwọn ẹranko yòókù ṣe ni:

“Èmi yóò jẹ ọba àwọn ènìyàn. Láìpẹ́, ẹ̀yin yóò máa sọ ‘Kabiyesi!’ fún mi gan-an bí Ijapa ti sọ tẹ́lẹ̀. Ṣé kò dùn mọ́ yín bí? ‘Kabiyesi! Ọba Erin!’ dùn ju ‘Erin’ lọ, ẹ ò rò bẹ́ẹ̀? Bóyá gbogbo yín yẹ kí ẹ bẹ̀rẹ̀ sí í sọ ọ́,” ó rẹ́rìn-ín, ó fi wọ́n sílẹ̀ pé “Ó dágbó”, bí ó ṣe ń tẹ̀síwájú lọ sí ilé.

Inoki ò mọ ohun tí yóò sọ; ó kàn mi orí rẹ̀, ó sì fi ìbànújẹ́ àti àánú wo Erin. Òun àti àwọn yòókù kò ní ìrọ̀rùn – àníyàn wọ́ wọn. Inú wọn dààmú fún Erin, ẹni tí wọn nífẹ̀ẹ́ rẹ̀ gan-an, tí wọ́n sì ń bìkítà fún un, bó tilẹ̀ jẹ́ pé ó jẹ́ onígbéra-ẹni-ní-ga. Wọ́n fẹ́ràn rẹ̀ ju Kiniun lọ. Erin máa ń dáàbò bo wọn, ní inú ọkàn wọn, wọ́n rí i gẹ́gẹ́ bí ọba wọn. Wọ́n yàn Kiniun nìkan nítorí ìbẹ̀rù; Kiniun jẹ́ ẹranko ẹgàn tí ó ń jẹ ẹranko mìíràn – àwọn tí wọ́n kéré tàbí aláìlágbára ní pàtàkì, bí àgbọ̀nrín àti ehoro.

“Mo mọ̀ pé a ṣe bẹ́ẹ̀ nítorí a rò pé Kiniun yóò pa gbogbo wa tí a bá yàn Erin dípò rẹ̀. Nísinsín yìí, ẹ wo ohun tí ń ṣẹlẹ̀… Dípò kí ó da ìbínú rẹ̀ sí wa, Erin ti ń fọ́n àwọn oko ènìyàn. Yàtọ̀ síyẹn, ó ṣeé ṣe kí ó forí sí ibojì pẹ̀lú gbogbo òmùgọ̀ yìí nípa jíjẹ ọba ènìyàn – jíjẹ́ kí Ijapa darí rẹ̀ lójú.”

Àwọn ẹranko yòókù kò sọ nǹkan kan.

“Ẹ jẹ́ kí a pe ìpàdé kíá, kí a sì pe Erin wá. Bóyá kò tíì pẹ́ jù láti ṣàtúnṣe àṣìṣe wa,” Inọki dámọ̀ràn, ó fi iṣẹ́ pípè àwọn yòókù lé àwọn ẹranko méjì tí ó wà lọ́wọ́ lọ́wọ́.

………………………………………………………………………………………………………………..

Ní ìlọ̀kàn, Ijapa lọ sí ilé, ó tún dín àkàrà díẹ̀ – ní àwọn bọ́ọ̀lù tí ó tóbi ju ti ìṣáájú lọ, ó sì fi wọ́n sínú oyin. Ní òwúrọ̀ ọjọ́ kejì, ó lọ wá Erin, ó gbé àkàrà náà, àwọn aṣọ tí ó dé ní ìrọ̀lẹ́ ọjọ́ tí ó kọjá, àti fìlà náà pẹ̀lú.

“Kabiyesi! Àwọn ènìyàn dúpẹ́ lọ́pọ̀lọ́pọ̀ fún gbígbà láti jẹ ọba wọn, wọ́n sì rán mi láti kó àkàrà díẹ̀ sí i fún ọ bí iṣẹ́ ìmọrírì wọn.” Ijapa bẹ̀rẹ̀. “Wọ́n ń gbé ìparí-ọba ńlá kan kálẹ̀ fún ọ ní ọjọ́ márùn-ún òní, inú wọn sì ń dùn gan-an. Ẹ wo àwọn aṣọ tí wọn ṣe fún ọ fún ayẹyẹ náà. Ẹ wo fìlà ẹlẹ́wà yìí!” ó fi kún un, ó ń fi àwọn ẹ̀bùn náà hàn Erin.

“Mo dúpẹ́ Ijapa. Àwọn bọ́ọ̀lù àkàrà yìí tóbi, wọ́n sì dùn ju ti àkọ́kọ́ lọ,” ó sọ, ó tọ́ ọ̀kan wò. “Kò sí iyè méjì níbẹ̀, àwọn ènìyàn fẹ́ mí gẹ́gẹ́ bí ọba wọn. Bí bẹ́ẹ̀ kọ́, kí ló dé tí wọn fi ṣe gbogbo wahálà yìí? Ẹ wo àwọn aṣọ àti fìlà yìí!” ó kígbe.

“Wá ní ọjọ́ márùn-ún òní. Èmi yóò wọṣọ, èmi yóò sì ṣetán fún ọ,” ó ṣèlérí, lẹ́yìn tí ó jẹ àkàrà náà síwájú sí i.

Inú Ijapa dùn gan-an. Ó lọ tààràtà sí ààfin láti sọ ohun tí ń ṣẹlẹ̀ fún ọba:

“Kabiyesi! Mo mú ìròyìn ayọ̀ wá fún un. Ọ̀ràn náà ti fẹ́rẹ̀ẹ́ parí.” Lẹ́yìn náà, ó tẹ̀síwájú láti jíròrọn àwọn ìmúrasílẹ̀ mìíràn tí wọ́n ń ṣe fún “Ọjọ́ Ìparí-ọba”.

“Ó dára gan-an Ijapa. Gbogbo ohun tí o béèrè ni a ó ṣe,” ọba tún un lójú. Lẹ́yìn tí ó kúrò ní ààfin, Ijapa lọ sí ilé, ó bẹ̀rẹ̀ sí í dín àkàrà púpọ̀ – ní àwọn bọ́ọ̀lù ńláǹlà. Ó fi wọ́n sínú oyin fún ọjọ́ mẹ́ta, tí wọ́n fi ń ṣàn oyin.

Nígbà tí wọ́n sọ fún Erin nípa ìpàdé àwọn ẹranko, ohun àkọ́kọ́ tí ó sọ ni:

“Mo mọ̀ pé wọn yóò fẹ́ kí n jẹ ọba wọn ní báyìí tí mo fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ ọba ènìyàn. Ó ti pẹ́ jù. Èmi yóò lọ sí ìpàdé bí ó tilẹ̀ rí bẹ́ẹ̀ – láti rí bí wọn yóò ṣe rọ̀ mọ́lẹ̀!”

Ijapa gbọ́ nípa ìpàdé náà ṣùgbọ́n kò lọ.

Inọki ni agbẹnusọ ní ìpàdé náà:

“Erin, a mọ àṣìṣe wa nínú kíkò yàn ọ́ gẹ́gẹ́ bí ọba, ṣùgbọ́n o mọ ìdí náà – nítorí ìwà Kiniun àti bí ó ṣe lè hù tí a bá kò yàn án. Ṣùgbọ́n o mọ̀ pé ní inú ọkàn wa, a ti máa ń rí ọ gẹ́gẹ́ bí ọba wa. A múra tán láti dojúkọ Kiniun, pẹ̀lú ìrànlọ́wọ́ àwọn ẹranko alágbára mìíràn bíi rẹ, bí Ẹkun, àti, Amọtẹkun, bó tilẹ̀ jẹ́ pé a mọ̀ pé ìwọ nìkan lè ṣe é. Bí Kiniun bá gbéra, ìwọ, Erin, lè tẹ̀ ẹ́ mọ́lẹ̀ pẹ̀lú ẹsẹ̀ ńlá rẹ, tàbí ki o fi ihun wúwo rẹ pa á lulẹ̀. A mọ bí o ṣe ń lo àwọn méjèèjì láti dá ìṣòro sílẹ̀ fún àwọn ènìyàn, nítorí náà o lè ṣe é,” ó tẹ̀síwájú.

“Inú mi dùn pé ẹ̀yin ti rí i pé mo le, mo sì ní agbára ju Kiniun lọ, ẹ sì fẹ́ dá mi ṣe ọba. Inú mi dùn, ṣùgbọ́n mo bẹ̀rù pé mo ní láti sọ ‘Rárá’,” Erin dáhùn pẹ̀lú ìgbéraga.

“Jíjẹ ọba àwọn ènìyàn sàn jù, ẹ jẹ́ kí n tún rán an yín létí pé láìpẹ́, ẹ̀yin yóò máa sọ ‘Kabiyesi’ fún mi – kì í ṣe ‘Erin’ nìkan,” ó tẹ̀síwájú.

“Erin, Ijapa ń tàn ọ́ jẹ. Àwọn ènìyàn kò lè yan ẹranko láti ṣàkóso wọn, bó tilẹ̀ jẹ́ pé ẹranko náà le tó. Ijapa ń mú ọ lọ síbi ikú. Ṣé kò sàn kí o jẹ ọba wa ju kí o kú?” Inọki kìlọ̀ fún un.

Erin ṣiyèméjì, ìbẹ̀rù sì gbá a. Bóyá ohun tí ẹranko yìí ń sọ jẹ́ òtítọ́. Lẹ́yìn náà, ó rántí gbogbo nǹkan tí Ijapa kó wá fún un ní ọjọ́ tí ó kọjá – àwọn bọ́ọ̀lù àkàrà tí wọ́n tóbi tí wọ́n sì dùn ju ti ìṣáájú lọ, àti aṣọ náà. Bí wọ́n ṣe lẹ́wà tó, pàápàá jù lọ fìlà náà! Lẹ́yìn náà, ó ronú:

“Dájúdájú, àwọn ènìyàn fẹ́ mí gẹ́gẹ́ bí ọba wọn. Bí bẹ́ẹ̀ kọ́, kí ló dé tí wọn fi ṣe gbogbo wahálà yìí?”

Erin sọ fún àwọn ẹranko yòókù nípa gbogbo àkàrà tí àwọn ènìyàn ń rán ṣẹ́ ọ̀dọ̀ rẹ̀ nipasẹ̀ Ijapa, àti nípa aṣọ náà.

“Kí ni ẹ̀rí tí ẹ ní láti fi hàn pé ẹ fẹ́ kí n jẹ ọba yín? Ẹ̀yin kò lè pèsè ohun tí àwọn ènìyàn ti pèsè fún mi! Ẹ̀yin kàn ń sọ̀rọ̀. Ọ̀rọ̀ nìkan ni ẹ lè pèsè – ọ̀rọ̀ lásán.”

Àwọn ẹranko yòókù kò mọ ohun tí wọn yóò sọ tàbí ṣe mọ́. Ìdáhùn Erin yà wọ́n lẹ́nu; èyí kò dàbí Erin tí wọ́n mọ̀. Agbára àti ipá yìí ti gba orí rẹ̀!

Ìpàdé náà parí, Erin sì lọ kọ́kọ́ – ó ń yára láti lọ sí ilé láti múra fún ‘Ìparí-ọba’ rẹ̀ ní ọjọ́ kejì, kí Ijapa tó dé láti darí rẹ̀ wá sí ìlú.

“A ó ṣe bí a ṣe lè rí i pé àwọn díẹ̀, tàbí gbogbo wa, lọ síbi ‘Ìparí-ọba’, kí a sì wo bóyá ohun mìíràn ṣì lè ṣe,” Inọki sọ fún àwọn ẹranko tó ṣẹ́kù.

Ní ọjọ́ tí wọ́n yàn, Ijapa, ó wọ aṣọ ọmọ-aládé láti orí dé ẹsẹ̀, ó forí sí ilé Erin. Àwọn onílù kan tàbí méjì, olúfèfè, olúfèrè, olúfèdudu, àti àwọn mìíràn, tí wọ́n ń pariwo orin wọn, tí wọ́n ń jó, tí wọ́n ń kọrin, ló bá a lọ.

Erin ti wọṣọ nígbà tí wọ́n dé, ó lẹ́wà, ó sì dàbí ọba nínú aṣọ àti fìlà ẹlẹ́wà tí wọ́n ní àwọ̀ púpọ̀, ó ń rìn káàkiri ibi gbogbo, ó ń rìn bí Ọba, ó ń gbé ihun rẹ̀ sókè bí ẹni tí ń bọ̀wọ̀ fún.

Nígbà tí àwọn aṣojú tí Ijapa darí wọn súnmọ́ ọn, gbogbo wọn dobálẹ̀, wọ́n sì kígbe pé:

“Kabiyesi!” lẹ́ẹ̀kan náà.

“Bó ti lẹ́wà tó, Erin! Báwo ni yóò ṣe lẹ́wà tó nígbà tí wọ́n bá dé adé ní orí rẹ?” Ijapa kígbe.

Erin, tí ẹ̀tàn-ẹ̀gàn kó lọ́kàn pátápátá, ó tẹ̀síwájú láti rìn lọ́nà tí kò yára, bí Ọba, inú ń dùn ún gan-an, ó ń gbé ihun rẹ̀ sókè fún gbogbo ènìyàn.

Ijapa ju àwọn bọ́ọ̀lù àkàrà tí wọ́n ti fi oyin bo fún ọjọ́ mẹ́ta sí Erin. Erin tọ́ wọn wò, inú sì dùn ún. Ó mú àyà rẹ̀ wú, ó pa etí rẹ̀, ó gbé ara rẹ̀ sókè díẹ̀, ó sì ń lọ sí àpótí, ó ń lọ sí òsì, ó ń yọ̀ nínú gbogbo rẹ̀, ó ń fojú inú rẹ̀ ara rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ọba.

“Ẹ jẹ́ kí orin bẹ̀rẹ̀!” Ijapa pàṣẹ, àwọn onílù bẹ̀rẹ̀ sí í lu ìlù, àwọn olúfèfè, olúfèrè, olúfèdudu, àti bẹ̀bẹ̀ lọ, sì tẹ̀ wọ́n lẹ́yìn, wọ́n ń kọrin, wọ́n sì ń yìn Erin gẹ́gẹ́ bí ọba. Láìpẹ́, orin yìí ni a gbọ́ láti inù àwọn ohun èlò orin àti ohùn:

A o m’Erin jọba, A ó ṣe Erin ọba
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
A o m’Erin jọba,
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹlẹ, ni wẹle, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹlẹ, ni wẹle, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹmu, ni wẹmu, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹmu, ni wẹmu, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin nlọ jọba wa Erin ń lọ di ọba wa
Erin nlọ jọba wa Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ẹ wolẹ fun Erin Ẹ wolẹ̀ fún Erin
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ẹ wolẹ fun Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin ka re le o, ko wa j’ ọba Erin máa lọ sílé wa, kó wá jẹ ọba
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin ka re le o, ko wa j’ ọba Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ẹ wolẹ fun Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ẹ wolẹ fun Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
A o m’Erin jọba, A ó ṣe Erin ọba
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
A o m’Erin jọba,
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹlẹ, ni wẹle, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹlẹ, ni wẹle, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹmu, ni wẹmu, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹmu, ni wẹmu, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ

Gbogbo ènìyàn bẹ̀rẹ̀ sí í jó, wọ́n ń lọ sí àpótí, wọ́n ń lọ sí òsì, wọ́n ń lọ síwájú, wọ́n ń lọ sẹ́yìn, wọ́n ń yípo, inú wọn sì ń dùn. Wọ́n ń tẹ ara wọn ba ilẹ̀, wọ́n sì ń dìde lẹ́ẹ̀kansíi.

Ijapa ń ju àkàrà sí Erin lọ́kọ̀ọ̀kan, bí Erin ṣe ń jó, àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀ sì wà lẹ́gbẹ̀ẹ́ rẹ̀ – àwọn tí wọ́n ń lọ sí ìlú.

Ọ̀pọ̀ ènìyàn ń dúró dè wọn ní ẹnubodè tí ń lọ sí àárín ìlú láti fi ìyọ́ ṣègbà wọ́n. Ènìyàn dúró sí apá méjèèjì ọ̀nà tí ó ní igi lẹ́gbẹ̀ẹ́ tí wọ́n ṣe ọ̀ṣọ́, wọ́n ń jó, wọ́n ń pàtẹ́wọ́, wọ́n ń fi ọwọ́ tì, wọ́n ń yìn, wọ́n ń ṣe ayẹyẹ, wọ́n sì ń bọ̀wọ̀ fún Erin, bí ó ṣe ń rìn lọ́nà ọba. Lára wọn ni àwọn obìnrin tí wọ́n kó àwọn ìgbaniṣọ̀ọ́ ẹlẹ́wà tí wọ́n ní àwọ̀ púpọ̀ wá láti na lórí ilẹ̀ fún Erin láti rìn lé lórí, gẹ́gẹ́ bí ọ̀nà wọn láti fi bọ̀wọ̀ fún un. Àwọn ènìyàn láti àwọn abúlé tó wà nítòsí, ibi tí ìròyìn “Ìparí-ọba” Erin ti dé, yára jáde wá darapọ̀ mọ́ ìtòlẹ́sẹẹsẹ náà, wọ́n sì ń kí Erin lọ́nà kan náà.

Ìdùnnú ayẹyẹ náà le gan-an, “Kabiyesi!” ń dún ní gbogbo ibi.

Erin wà ní ipò ayọ̀ pátápátá, ó ń fò sókè, ó ń fò lulẹ̀ pẹ̀lú ayọ̀, ó ń pa etí rẹ̀ pẹ̀lú ìgbéraga, ó sì ń fa ihun rẹ̀ wá sí orí rẹ̀. Àwọn ènìyàn ń bọ̀wọ̀ fún un, Erin. Wọ́n fẹ́ kí ó jẹ ọba wọn, nígbà tí àwọn ẹranko kọ̀ ọ́ tẹ́lẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ọba wọn, wọ́n sì yàn Kiniun dípò rẹ̀!

“Ká àbá jẹ́ pé Kiniun rí mi ní báyìí!” ó sọ, ó gbé ihun rẹ̀ sókè láti fi ọwọ́ tì ogunlọ́gọ̀ àwọn ènìyàn. Ọkàn rẹ̀ ga nítorí ó rò pé Ijapa ti sọ òtítọ́ nípa èrò àwọn ènìyàn, pẹ̀lú irú kíkààbọ̀ yìí.

“Wọn gbọ́dọ̀ gbà gbọ́ pé kò sí ẹ̀dá mìíràn tí ó yẹ láti jẹ ọba wọn ju òun lọ. Bóyá wọn tọ̀nà! Nítorí náà, ẹ wo bí mo ṣe tóbi tó, bí mo ṣe le tó, bí mo ṣe ní agbára tó,” ó ronú pẹ̀lú ìgbéraga.

Lẹ́yìn ìgbà díẹ̀, ní rírí Erin nínú ipò yìí, Ijapa kò le kojú ìfẹ́ láti ṣe fi ẹ̀tàn-ẹ̀gàn, ní mímọ̀ ohun tí ń dúró dè ẹranko òmùgọ̀ náà. Ìfẹ́ náà le tóbẹ́ẹ̀ tí Ijapa bá ara rẹ̀ ní kíkọ́ ilu, orin àti àwọn ẹlẹ́yìn rẹ̀ dúró láti sọ pé:

“Erin, iwoyi ọla rẹ
Ọbẹ a ṣe fara
Ẹjẹ a ṣe bala
Eṣinṣin a kun wọn-in…”

“Erin, ní àkókò yìí ọ̀la
Àwọn ọ̀bẹ yóò gé ara
Ẹ̀jẹ̀ yóò ṣàn ní gbogbo ibi
Eṣinṣin yóò máa rò…”

Ọ̀kan lára ọ̀rọ̀ Ijapa gba etí Erin. Inú ayọ̀ ti kó ọ lọ́kàn tóbẹẹ̀ tí kò fi etí sílẹ̀ dáadáa. Ó ra ara rẹ̀ jọ, ó sì ṣe etí sílẹ̀. Bí ó tilẹ̀ rí bẹ́ẹ̀, àwọn ẹranko tí wọ́n wà fún ayẹyẹ náà gbọ́ gbogbo ọ̀rọ̀, ọ̀kan nínú wọn – ẹyẹ kan – fò lọ sí ibi tí Erin wà, ó sì sọ gbogbo ọ̀rọ̀ náà ní etí rẹ̀.

Erin dúró ṣì. Òye ṣe é lóye pé àwọn ẹranko yòókù lè tọ̀nà, àti pé Ijapa ń mú un lọ síbi ikú. Inú bí i gan-an, ó kọ̀ láti tẹ̀síwájú, ó sì yípadà.

“Òmùgọ̀ ni fún mi láti sọ ohun tí mo ṣẹ̀ṣẹ̀ sọ, ṣùgbọ́n n kò lè ṣèrànwọ́. Erin fẹ́ràn ara rẹ̀ jù. Báwo ni ó ṣe lè rò pé àwọn ènìyàn yóò fẹ́ kí ó ṣàkóso wọn!” Ijapa ronú, ó ń wa ọ̀nà kíá láti ṣàtúnṣe ipò náà. Lójijì, ó rí Kiniun tí ó dé ibi ìṣẹ̀lẹ̀ náà – láàárín àwọn ẹranko yòókù.

“Ó dára gan-an” Ijapa ronú, ó sì sọ kíákíá sí etí Erin:

“Erin, o sọ ni ìṣẹ̀jú kan ‘Ká àbá jẹ́ pé Kiniun rí mi ní báyìí!’ ó dára, kòkárí, ó wà níbí…”

Ní gbígbọ́ èyí, ìjowú rẹ̀ tí ó pọ̀ sí Kiniun padà wá, láti fi hàn Kiniun pé òun ní agbára, òun sì le, ló tún gbé ipò rẹ̀ ga. Ní rírí èyí, Ijapa yára ju àkàrà díẹ̀ sí i, ó sì pe orin àti ẹ̀yìn padà wá:

A o m’Erin jọba, A ó ṣe Erin ọba
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
A o m’Erin jọba,
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹlẹ, ni wẹle, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹlẹ, ni wẹle, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹmu, ni wẹmu, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹmu, ni wẹmu, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin nlọ jọba wa Erin ń lọ di ọba wa
Erin nlọ jọba wa Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ẹ wolẹ fun Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ẹ wolẹ fun Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin ka re le o, ko wa j’ ọba Erin máa lọ sílé wa, kó wá jẹ ọba
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin ka re le o, ko wa j’ ọba Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ẹ wolẹ fun Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ẹ wolẹ fun Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Erin o Erin Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
A o m’Erin jọba, A ó ṣe Erin ọba
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
A o m’Erin jọba,
Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹlẹ, ni wẹle, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹlẹ, ni wẹle, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹmu, ni wẹmu, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ
Ni wẹmu, ni wẹmu, Ẹrẹku – ẹwẹlẹ

Ní àkókò yìí, gbogbo ènìyàn ní ìlú náà ti darapọ̀ mọ́ orin náà, wọ́n ń jó pẹ̀lú ìdùnnú, wọ́n sì ń lọ sí ọjà Ọba, Erin sì ti wọ inú ìtòlẹ́sẹẹsẹ náà. Ó yípadà.

Inú àwọn ènìyàn ń dùn, wọ́n sì ń yọ̀ nítorí wọ́n gbàgbọ́ pé wọn yóò rí òpin àwọn ìṣòro wọn. Erin, ní ọwọ́ kejì, rò pé ayọ̀ wọn ń ṣe ni nítorí inú wọn dùn láti kí i gẹ́gẹ́ bí ọba wọn iwájú. Ìbọ̀wọ̀ tí ó rò pé àwọn ènìyàn fi hàn sí i wú u lọ́kàn gan-an. Ó ń jó, ó ń gbé ihun rẹ̀ sókè, ó ń gbé ẹsẹ̀ rẹ̀ kan, lẹ́yìn èkejì, ó mọ̀ pé Kiniun wà láàárín àwọn ẹranko yòókù, ó ń ronú:

“Bẹ́ẹ̀ ni, Kiniun, ẹ wo mi ní báyìí! Ta ni ó le, ta ni ó ní agbára – ìwọ tàbí èmi?”

Nígbà tí ìtòlẹ́sẹẹsẹ náà dé ọjà Ọba, ọ̀pọ̀lọpọ̀ ènìyàn ń dúró dè wọ́n, wọ́n ń pariwo, wọ́n sì ń yìn Erin gẹ́gẹ́ bí ọba wọn tuntun. Ayẹyẹ náà tẹ̀síwájú pẹ̀lú ipá. Àwọn ènìyàn ń jó yípo bí àwọn onílù ṣe ń lu ìlù, àwọn olúfèfè sì ń fẹ̀fẹ̀, pẹ̀lú ariwo àwọn èérí, fèrè, àti àwọn ohun èlò orin mìíràn, àti pẹ̀lú ariwo “Kabiyesi”!

Erin rí ìtẹ́ náà, tí wọ́n ṣe ọ̀ṣọ́ lẹ́wà, tí wọ́n ní àwọ̀ púpọ̀, tí ó ní ọlá, tí ń dàn ní ìmọ́lẹ̀ oòrùn, tí ń pè é, kò sì lè gbà á gbọ́. Ijapa àti àwọn ọmọ ilẹ̀ ìgbàlódè kan láti ààfin tí wọ́n ń dúró dè e lọ́wọ́ láti gbà á, ni wọ́n mú un lọ sí ìtẹ́ náà. Orí rẹ̀ wú pẹ̀lú ìgbéraga, Erin rìn lọ́nà ọba sí ìjoko rẹ̀ tí ó tọ̀nà.

Inú ayọ̀ kó ọ pátápátá, ó gbé ihun rẹ̀ sókè fún gbogbo ènìyàn, gẹ́gẹ́ bí ọba wọn tuntun. Ó tẹ̀ sí orí ẹni tí wọ́n ṣe ọ̀ṣọ́, ó sì ṣubú sínú kòtò náà pẹ̀lú ariwo ńlá kan, ara rẹ̀ ńlá sì kún inú kòtò náà. Ó gbìyànjú láti gbé ara rẹ̀ sókè, ṣùgbọ́n kò lè, ó sì yà á lẹ́nu nígbà tí kò sí ẹnì kankan tí ó wá gbà á. Dípò bẹ́ẹ̀, ó ṣàkíyèsí pé ìdakẹ́jẹ́ẹ́ wà ní gbogbo ibi. Ayẹyẹ náà ti dáwọ́ dúró – ijó, orin, ìyìn… Ìgbà náà ni ó ṣe ṣe é lóye pé wọ́n ti tàn án jẹ. Lójú kan náà, gbogbo àwọn ọdẹ sáré jáde pẹ̀lú ohun ìjà wọn – ọ̀bẹ, àdá, ọ̀pá – wọ́n sì fi pa á.

Báyìí ni ẹranko òmùgọ̀ náà ṣe parí. Ariwo ayọ̀ sì ń dún ní gbogbo ibi.

“Hooray! Erin ti kú! Ijapa ti gbà wá lọ́wọ́ ọ̀tá wa!”

Ayẹyẹ náà tún bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ipá, a sì gbé Ijapa lọ sí ààfin ní àwọn ọmọ ilẹ̀ ìgbàlódè ọba. Gbogbo àwọn ẹranko tí wọ́n wà níbẹ̀, àyàfi Kiniun, inú wọn bàjẹ́ gan-an nítorí ikú Erin, ohun tí wọ́n ṣe gbogbo agbára wọn láti ṣèdíwọ́. Wọ́n lọ ní ìdakẹ́jẹ́ẹ́ láti ṣọ̀fọ̀ fún un.

Inú ọba dùn gan-an sí àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ náà.

“Ẹ jẹ́ kí ayẹyẹ náà tẹ̀síwájú! Èmi àti àwọn ènìyàn mi dúpẹ́ lọ́pọ̀lọ́pọ̀ fún un tí o ti gbà wá lọ́wọ́ Erin,” ó sọ fún Ijapa, ó sì dúpẹ́ lọ́wọ́ rẹ̀. “Gẹ́gẹ́ bí mo ṣe ṣèlérí, a ó san ẹ̀san ńlá fún ọ.”

A kó ọ̀pọ̀lọpọ̀ ẹ̀bùn àti owó sí Ijapa lórí, ó sì lọ, inú rẹ̀ dùn sí i, ó sì jẹ́ aláyọ̀ gan-an.